1 results listed
Otomotiv endüstrisinde özellikle de elektrikli araçların emniyetinden ödün vermeden kütle azaltılması için
çalışmalar devam etmektedir [1]. Bunun sebebi aracın kütlesinin azaltılması ile enerji sarfiyatı arasında doğrudan bir
ilişki olmasıdır. Araçlarda kütlenin azaltılması için otomotiv endüstrisinde kullanılan malzemelerinde bu hedefe uygun
seçilmesi gerekmektedir.
Kompozit malzemeler; iki ya da daha fazla sayıdaki aynı veya farklı gruptaki malzemelerin en iyi özelliklerini,
yeni ve tek bir malzemede toplamak amacıyla, makro-düzeyde birleştirilmesiyle oluşturulan malzemeler olarak
adlandırılırlar [2]. Kompozit malzemelerin çekme ve eğilme mukavemetleri, birçok metalik malzemeye göre
hafiflik/dayanım bakımından çok daha yüksektir. Ayrıca yönlendirme özelliklerinden dolayı, kompozitlere istenen
yönde ve istenen bölgede gerekli mukavemet özellikleri kazandırılabilir. Böylelikle malzemeden tasarruf yapılarak, daha
hafif ve dayanımı yüksek parçalar elde edilebilir [3].
Salıncak sistemi, aracın ön takım diye adlandırılan kısmında yer alır. Salıncak sistemi aracın tekerleriyle şasisi
arasında bir bağlantı elemanı olup araç tekerleğinin belirli yönlerde hareketine olanak sağlar. Bu nedenle aracın hareketi
esnasında tekere gelen yükler aracın salıncak kolllarına etki eder. Salıncak kollarına etkiyen kuvvetler şunlarıdır: Araç
ekseni boyunca ivmelenme ve frenlemeden kaynaklanan kuvvetler, aracın viraj alması esnasında etkiyen yanal kuvvetler,
aracın kütlesinden dolayı oluşan kuvvet ve yol durumundan kaynaklanan kuvvetlerdir. Sürüş esnadında oluşan bu
kuvvetlerden dolayı salıncak kolları eğme, basma ve çekme gibi değişken gerilmelere maruz kalmaktadır. Bu
nedenlerden dolayı salıncak kolları aracın tekerine gelen yükleri karşılayabilmek için gerekli dayanıma sahip olmalıdır.
Bu çalışmada dayanım açısından etkiyen yükleri karşılayabilecek ve enerji sarfiyatı açısından daha hafif bir salıncak
sistemi imalatı için yeni bir salıncak sisteminin modellemesi yapılacaktır. Modellemesi yapılacak olan salıncak
sisteminin imalatında XPS veya EPS yapı malzemesi salıncağın iç ksımını oluşturacaktır. Bu şekilde silindirik sandviç
bir yapı elde edilecektir. XPS veya EPS yapı malzemesinin üzerine kumaş serme işlemi elle yatırma yöntemi kullanılarak
yapılacaktır. Bu salıncağın modellemesinde analiz parametreleri şunlardır: Salıncak kollarının çapı, kumaş serme yönleri
ve serilen kumaşın kalınlığıdır.
Direksiyon mili, sürücüden alınan dönme hareketini kavramalar vasıtasıyla aracın tekerine aktararak araca yön
vermeye olanak sağlayan güç aktarma elemanıdır. Bu nedenle direksiyon mili en çok burulma etkisi altındadır [4].
Modellenmesi yapılacak olan milin imalat yönteminde XPS veya EPS yapı malzemeleri milin iç kısmını oluşturarak
yine salıncak sisteminde olduğu gibi silindirik sandviç yapı kullanılacaktır. XPS veya EPS malzeme üzerine kumaşın
elle yatırma yöntemiyle serilmesi sonucu kompozit direksiyon mili elde edilecektir. Direksiyon milinin
modellenmesinde analiz parametreleri: mil çapı, kumaşın serme yönü ve serilen kumaşın kalınlığıdır.
Süspansiyon sistemi herhangi bir kasis, engebe veya çukurda araçta meydana gelen titreşimi azaltmak, keskin
dönemeçlerde ve virajlarda aracın savrulmasını engellemek ve tabi ki araç içerisindeki yolcuları yoldaki sarsıntılardan
korumaktır. Süspansiyon sisteminin alt parçalarından biri olan yaylar tümsek ve çukurlarda esneyerek hissedilen
sarsıntıyı en aza indirirler. Yaylar aracın teker yükü hariç bütün yükünü üzerlerinde taşırlar. Bu bakımdan yaylar dayanım
açısından çok kritik öndüzen elemanlarındandır. Yeterli dayanıma ve esneme kabiliyetine sahip olmaları gerekmektedir.
Modellemesi yapılacak olan yay kompozit disklerin arasına o ringler koyularak imal edilecektir. Kompozit disklerin
üretilmesinde vakum infüzyon yöntemi kullanılacaktır. Süspansiyon yayının modellemesinde analiz parametreleri:
kompozit disklerin iç ve dış çapı, kompozit diskin kalınlığı ve serilen kumaşın yönüdür.
Bu çalışmada aracın ön düzeninde bulunan salıncak sistemi, direksiyon mili ve süspansiyon yayının kompozit
malzemeden imal edilmek üzere sonlu elemanlar metodu kullanarak tasarımların optimizasyonu yapılacaktır. Çalışmada
sonlu elemanlar yazılımı olarak ANSYS kullanılacaktır.
International Symposium on Light Alloys and Composite Materials
UHAKS
Semih KORKMAZ
M. Enes Gebel
Mehmet Ermurat